Category Archives: ანარქია

აფრინში მებრძოლი ანტიფაშისტური ძალების განცხადება

2018 წლის 20 იანვარს თურქეთის არმიამ და თურქეთის მიერ მხარდაჭერილმა ისლამისტმა ტერორისტებმა დაიწყეს სამხედრო ოპერაცია და შეიჭრნენ აფრინში, სირიის ჩრდილო-დასავლეთით მდებარე ქურთულ ანკლავში.

აფრინი წარმოადგენს ჩრდილოეთ სირიის დემოკრატიული ფედერაციის (როჟავის) ერთ-ერთ ანკლავს. 2011 წელს აფრინის, კობანის და ჯიზრეს რეგიონში მცხოვრებმა ხალხმა ხელში აიღო იარაღი, სასტიკი და სექტანტური სამოქალაქო ომის დროს გამოაცხადა ავტონომია და დაიწყო დამოუკიდებელი ფედერაციის შექმნის პროცესი. მომდევნო ექვსი წლის განმავლობაში, მათ აამაღლეს ქალთა როლი პოლიტიკაში და საზოგადოებაში, მოახდინეს პატრიარქალური და ფეოდალური კულტურული პრაქტიკების დემონტაჟი, ჩამოაყალიბეს პოლიტიკური სისტემა, რომლის მიზანია პირდაპირ დემოკრატიაზე, მუნიციპალიზმსა და პლურალიზმზე დაფუძნებული ეკონომიკური სისტემის ჩამოყალიბება, რომელიც დაეფუძნება ინდივიდულაურ საჭიროებებს, თანასწორობასა და მდგრადობას. როჟავის რევოლუციონერებმა მოახერხეს ფართო მასშტაბიანი სოციალური რეფორმების დაწყება.

სირიის სამოქალაქო ომის ერთ-ერთი ყველაზე საზიანო შედეგი ისლამური სახელმწიფოს (ISIS) გაძლიერება იყო. ამ ბარბაროსულმა დაჯგუფებამ ქაოსური გეოპოლიტიკური სიტუიაციით ისარგებლა და მოახერხა დიდი ტერიტორიის ოკუპირება. ათიათასობით მშვიდობიანი მოქალაქე ცხოვრობდა ისლამისტი ტერორისტების მიერ დამყარებულ ტერორში.

ისლამური სახელწიფო პრაქტიკულად დაუმარცხებელი იყო ქობანის ბრძოლამდე, რომლის დროსაც, ისლამისტებმა განიცადეს პირველი დიდი მარცხი „სახალხო თავდაცვის ერთეულთან“ (YPG) და „ქალთა თავდაცვის ერთეულთან“ (YPJ) ბრძოლისას. ISIS-ის დამარცხებაში მნიშვნელოვანი როლი ითამაშეს ქობანის, ნაჯიბის, რაქქას, დეირ ეზ-ზორ-ის და როჟავას რევოლუციურმა ძალებმა.

როჟავის რევოლუციის დაწყებისთანავე თურქეთის სახელმწიფომ გამოიყენა ყველანაირი საშუალება: საბოტაჟი, შანტაჟი, ბლოკადა, რათა გაენადგურებინა როჟავას რევოლუცია. ეს ქურთი ხალხის სისტემური ჩაგვრისა და დისკრიმინაციის გრძელი ისტორიიდან გამომდინარეობს.
ერდოღანმა და მისი პარტიის ხელმძღვანელობამ ფაშისტური ტენდენციების აღმავლობას შეუწყვეს ხელი თურქეთის სახელმწიფოში. ერდოღანის ფაშისტურმა მთავრობამ ფარისევლურ, ანტიტერორისტულ პოლიტიკას ამოფარებულმა განაგრძო ქურთი ხალხის დისკრიმინაცია: დაიწყო მასობრივი დაპატიმრებები, თავისუფალი პრესის უმკაცრესი ცენზურა და ოპოზიციური ძალების სასტიკი დევნა. ყოველგვარი გამოძიებისა და ადამინის უფლებების დაცვის გარეშე დააპატიმრეს და ციხეში ჩააგდეს ათასობით უდანაშაულო ადამიანი, მათ შორის დემოკრატიულად არჩეული ოპოზიციის წარმომადგენლები.

კონსერვატორული რელიგიური ღირებულებებისა და პრაქტიკების ზემოქმედება და ექსპანსიონისტური და ნეო-კოლონიალისტური საგარეო პოლიტიკა, მიანიშნებს თურქული რეჟიმის ფაშისტურ ხასიათზე.

დღეს აფრინში ჩვენ ვხედავთ თურქეთის ფაშისტური სახელმწიფოს მცდელობას, გაანადგუროს როჟავას სახლახო რევოლუციის მიღწევები.

ერდოღანმა ღიად გამოაცხადა, რომ სურს აფრინის (ერთ-ერთი ყველაზე დიდი ქურთული დასახალების) „არაბიზაცია“. აფრინის მოსახლეობა იძულებულია, გაუწიოს წინააღმდეგობა დაუნდობელ არმიას, რომელიც შეიარაღებით აბსოლიტურ უპირატესობას ფლობს. უკვე 20 დღეზე მეტია, რაც აფრინში ქურთები წინააღდეგობას უწევენ იმპერიალისტურ შემოტევას. მსოფლიოს მედია და სახლმწიფოები თვალს ხუჭავენ აფრინში შექმნილ სიტუაციაზე.

აფრინში მებრძოლი ანტიფაშისტური ძალების განცხადება:

ჩვენ ვართ მსოფლიოს სხვადასხვა კუთხეებიდან ჩამოსული კომუნისტების, სოციალისტების, ანარქისტებისა და ანტიფაშისტებისგან შემდგარი ჯგუფი. განსხვავებული იდეოლოგიური და კულტურული ფონის მიუხედავად, ჩვენ გვაერთიანებს სოლიდარობის, ინტერნაციონალიზმისა და ანტიფაშიზმის პრინციპები. მანჯიბიდან რაქქამდე, ჩვენ ვიბრძოდით YPG-ს, YPJ-ს, სირიის დემოკრატიული ძალებისა (SDF) და რამდენიმე თურქული რევოლუციური ჯგუფის რიგებში ISIS-ის წინააღმდეგ. ახლა, აფრინში ჩვენ ჩვენი თანამებრძოლეების გვერდით კიდევ ერთხელ ვიკრიბებით ფაშიზმის, იმპერიალიზმისა და ტერორიზმის წინააღმდეგ საბრძოლველად.

მრავალი ინტერნაციონალისტი შეეწირა ფაშიზმის წინააღმედ ბრძოლას. ივანნა ჰოფმანი (Şehid Ivanna Hoffman ) იყო ერთ-ერთი პირველი წამებული ინტერნაციონალისტი როჟავაში, მიქაეილ ისრაელი (Şehid Michael Israel), რომელიც მოკლული იყო თურქეთის საჰაერო იერიშის დროს, ჯექ ჰოლმსი (Şehid Jac Holmes), რომელიც მოკლეს ქალაქ რაქქაში, ისლამური სახელმწიფოს დედაქალაქის ანტიფაშისტური ძალების მიერ გათავისუფლებისას. ჩვენ პატივს მივაგებთ წამებულთა ხსოვნას მათი ბრზოლის გაგრძელებით.

აფრინის წინააღმდეგობა ჩვენი ეპოქის ერთ-ერთი ყველაზე კრიტიკული მომენტია ფაშიზმის წინააღმდეგ ბრძოლაში.

ახლა მოქმედების დროა.
ჩვენ მოვუწოდებთ ხალხს ინტერნაციონალური სოლიდარობისაკენ!
ჩვენ მოვუწოდებთ ინტერნაციონალისტ რევოლუციონერებს ჩაერთონ ამ ბრძოლაში!
ჩვენ ასევე მოვუწოდებთ თურქეთის სახელმწიფოს საწინააღმდეგო, ფართო სამოქალაქო აქციების გამართვისკენ მთელს მსოფლიოში.
ერთობაშია ჩვენი ტრიუმფი.
სოლიდარობით ჩვენ დავამარცხებთ ჩვენს მტრებს.
Şehid namirin! Bijî berxwedana Efrînê! წამებულები უკვდავები არიან! დიდება აფრინის წინააღმდეგობას!
სიკვდილი ფაშიზმს! სიკვდილი კოლონიალიზმს!
დიდება ინტერნაციონალურ სოლიდარობას!

ანტიფაშისტური ძალები აფრინში (AFFA)
Şehid Michael Israel Brigade (წამებული მიქაელ ისრაელის ბატალიონი)

2018 წლის 13 თებერვალი

ტექსტი გამოქვეყნებისთანავე ითარგმნა ქართულად ავტონომიური კოლექტივის მიერ.  18 მარტს აფრინი ოფიციალურად დაეცა  თურქული ავიადარტყმების შედეგად. 16 მარტს თურქულ ბომბებს შეეწირა ბრიტანელი მოხალისე,  ანარქისტი და YPJ მილიტარისტ ქალთა დანაყოფის წევრი 26 წლის ანა კემპბელი.  ბრძოლა ფაშიზმის წინააღმდეგ გრძელდება.

ბობ ბლექი – შრომის გაუქმება

ამერიკელი ანარქისტი ბობ ბლექი იძულებითი შრომის გაუქმების იდეით გამოდის, რაც მისი აზრით წარმოების და საქმიანობის ახლებურმა, ‘’თამაშის’’ ფორმამ უნდა ჩაანაცვლოს. ჩვენ გარკვეულ საკითხებში არ ვეთანხმებით ავტორს, მაგრამ მიგვაჩნია რომ ტექსტი ბევრ საყურადღებო თვალსაზრისს შეიცავს.

PDF ვერსია Bob-Black-shromis-gauqmeba (197.8 kB)

არავინ, არასოდეს არაა ვალდებული იშრომოს.

შრომა – ადამიანის თითქმის ყველა უბედურების სათავეა. რომელი ბოროტებაც არ უნდა დაასახელოთ – მისი მიზეზი არის შრომა ან შრომისთვის შექმნილ სამყაროში ცხოვრება. შეწყვიტო შრომა, იგივეა რაც, გათავისუფლდე ტანჯვისგან.

ეს იმას არ ნიშნავს, რომ არაფერი ვაკეთოთ. არამედ, გულისხმობს ცხოვრების ახალი სტილის შექმნის საჭიროებას, დაფუძნებულს ‘’თამაშზე’’. სხვა სიტყვებით – ‘’ლუდისტურ’’1 ანუ ‘’მოთამაშე’’ არსებობას: გულკეთილობას; მეგობრობას; ერთიანობას; ერთგვარ, ცხოვრების ხელოვნებასაც კი. ამ შემთხვევაში, ‘’თამაში’’ უფრო მეტს ნიშნავს, ვიდრე უბრალოდ, ბავშვის გართობას, როგორი მნიშვნელოვანიც არ უნდა იყოს, ეს უკანასკნელი. მე მოგიწოდებთ, ნებაყოფლობით ურთიერთ-დამოკიდებული სიუხვისა და სიხარულის, თანაზიარი თავგადასავლისკენ. თამაში არ არის პასიური დასვენება. ეჭვსგარეშეა რომ დღეს, როგორი შემოსავალი თუ პროფესიაც არ უნდა გვქონდეს, ყველასთვის ჩვეულია სიზარმაცე და უსაქმობისკენ მიდრეკილება. მაგრამ, როგორც კი შრომისგან მოგვრილი გამოფიტვა გაივლის, თითოეული ადამიანი უპირატესობას მიანიჭებს ქმედებას. ორივე – ‘’ობლომოვობაც’’ და ‘’სტახანოველობაც’’, ერთი მედლის ორი მხარეა.

ლუდისტური ცხოვრება-თამაში, ვერ ეგუება დღეს არსებულ რეალობას. მით უარესი, ‘’რეალობისთვის’’- ამ შავი ხვრელისთვის, რომელიც თითქმის მთლიანად შლის ზღვარს ცხოვრებასა და გადარჩენას შორის. რეალობა, მთელ ცხოვრებას, მის მცირედ ნაწილსაც კი შთანთქავს. საინტერესოა, ან იქნებ არც ისე, რომ ყველა ძველ იდეოლოგიას, როგორებიცაა მარქსიზმი და ანარქიზმის 2 ბევრი მიმდინარეობა, განსაკუთრებული გატაცებით სჯერათ შრომის, რადგან სხვა რამის ნაკლებად თუ სწამთ.

ლიბერალები მიუთითებენ, ყოველგვარი დისკრიმინაციის გაუქმების აუცილებლობაზე სამუშაოზე აყვანისას – მე ვამტკიცებ, რომ თავად სამსახურია გასაუქმებელი; კონსერვატორები მხარს უჭერენ შრომის უფლების შესახებ კანონმდებლობას – მე მხარს ვუჭერ ზარმაცობის უფლებას კარლ მარქსის მეამბოხე სიძის, პოლ ლაფარგის 3 მსავსად; მემარცხენეები ითხოვენ საყოველთაო დასაქმებას – მე, ისევე როგორც სურეალისტები, იმ განსხვავებით რომ არ ვხუმრობ, ვითხოვ სრულ დაუსაქმებლობას; ტროცკისტები მოუწოდებენ პერმანენტული რევოლუციისკენ, მე – ლხინისკენ.  Continue reading ბობ ბლექი – შრომის გაუქმება

ფრანცისკო ფერერი

ცნობილი ესპანელი ანარქისტი და ლიბერტარიანელი პედაგოგი ფრანცისკო ფერერი

ფრანცისკო ფერერი, შეიძლება ითქვას თანამედროვე დროის ერეტიკოსია აღსრულებული ერეტიკოსობისთვის. მისი ნაშრომი თანამედროვე სკოლის წარმოშობაზე და იდეაზე იყო კრიტიკულ აზროვნებაზე დაფუძნებული და ძალიან ინსპირაციული[*] წიგნი. სწორედ ამ წიგნში ამტკიცებდა ფერერი ქალ-ვაჟების ერთად სწავლების აუცილებლობაზე.

მეხუთე თავში, ის აღნიშნავს, “ყველაზე მნიშვნელოვანი მომენტი, ჩვენს რაციონალურ პროგრამაში, ინტელექტუალურ კონდინციაზე და მომავალზე, იქნებოდა თანამედროვე ცრურწმენების დაძლევა და ქალებისა და ვაჟებისთვის ერთად სწავლების საშუალება.” ის აგრეთვე აცხადებდა რომ ღარიბებისა და მდიდრების შვილებიც ერთად უნდა სწავლობდნენ საჯარო სკოლაში. მეექვსე თავში ის ამბობს: “განსხვავებულ სქესთან ერთად განსხვავებული სოციალური ფენების ბავშვებიც ერთად უნდა სწავლობდნენ. შესაძლოა მე დამეარსებინა სკოლა, სადაც საგნებს უფასოდ შევასწავლიდი ბავშვებს, მაგრამ სკოლა მხოლოდ ღარიბებისთვის იქნებოდა არარაციონალური, ხოლო მას მერე, რაც უკუგდებული იქნებოდა მორჩილებისა და ბრმა ნდობის სწავლება, როგორც ეს ძველი ყაიდის სკოლებშია, მაშინ ისინი იქნებოდნენ მიდრეკილები ამბოხისაკენ და გაუღვივდებოდათ სიძულვილის გრძნობა”. Continue reading ფრანცისკო ფერერი

ნიკოლა საკო და ბართოლომეო ვანზეტი

 

ამერიკაში თავიანთი შეხედულებების გამო დაპატიმრებული და სიკვდილით დასჯილი იტალიური წარმოშობის ანარქისტების, ნიკოლა საკოსა და ბარტოლომეო ვანზეტის ისტორია.

„დაინახე, რა ვუქენი მაგ ანარქისტ ნაბიჭვრებს?“
-თავმჯდომარე მოსამართლე ვებსტერ ტეიერი.

საკო და ვანზეტი იყვნენ თავდადებული ანარქისტები და აქტიურად მონაწილეობდნენ მუშათა მრავალ მოძრაობაში. 1916 წელს საკო დააპატიმრეს მინესოტაში გაფიცული მუშებისთვის მიძღვნილ სოლიდარობის აქციაში მონაწილეობისთვის. იმავე წელს მან მონაწილეობა მიიღო შტატ მასაჩუსეტში, ფლემეთში გამართულ გაფიცვაში. სწორედ აქ გაიცნო მან ბარტოლომეო ვანზეტი, გაფიცვის ერთ-ერთი მთავარი ორგანიზატორი. ანარქისტების დიდი ნაწილის მსგავსად, ეს ორნიც პირველი მსოფლიო ომის წინააღმდეგ გამოდიოდნენ.

ომს მოჰყვა გაუსაძლისი სიღარიბე, რომელმაც გამოიწვია მუშათა დიდი ნაწილის უკმაყოფილება. მთავრობას ეშინოდა, რომ მუშები მიბაძავდნენ რუსეთის რევოლუციის მაგალითს. ისინი ყველაფერს აკეთებდნენ იმისთვის, რათა კომუნიზმი და ანარქიზმი წარმოედგინად „არაამერიკულად“, და რათა მოერიდებინათ მუშები „წითელი“ პროპაგანდის ზეგავლენისგან.

1920 წლის აპრილში, 8 კვირით დააპატიმრეს ანარქისტი ანდრეა სალსედო. 3 მაისის დილას კი იგი „გადმოვარდა“ ნიუ-იორკის სამართლის დეპარტამენტის შენობის მეთოთხმეტე სართულიდან. საკომ და ვანზეტიმ, სხვა ამხანაგებთან ერთად, იმ წამსვე ამის გასაპროტესტებლად მოაწყეს საჯარო შეხვედრა ბოსტონში. Continue reading ნიკოლა საკო და ბართოლომეო ვანზეტი

პიერ-ჟოზეფ პრუდონი – რა არის საკუთრება?

პიერ-ჟოზეფ პრუდონი შვილებთან. მხატვარი გუსტავ კურბე 1865

 

1840 წელს გამოქვეყნებული პრუდონის წიგნი “რა არის საკუთრება” იქცა დასავლურ საზოგადოებაში დაფუძნებული კერძო საკუთრების კრიტიკის კლასიკად.  პრუდონი თავისი გამოკვლევით აჩვენებს კერძო საკუთრებას, როგორც მიზეზს, ამ საზოგადოებასთან დაკავშირებული სენებისა:  სიხარბე, კორუფცია, პოლიტიკური ტირანია, სოციალური ატომიზაცია და ადამიანის ბუნებრივი უფლებების უხეში დარღვევები.  წიგნში დეკლარირებული ყველაზე ცნობილი თეზისია “საკუთრება – ქურდობაა”. წინამდებარე ტექსტი  მოიცავს ამ წიგნის ფრაგმენტებს.

პრივატიზაციის ახალი ტალღის ფონზე, ეს კრიტიკა დღესაც საკმაოდ აქტუალურია. საჯარო ქონების გასხვისებით ხელისუფლება ცდილობს გადადგას “გონივრული” ნაბიჯი, რომელიც სარგებელს მოუტანს როგორც საზოგადოებას, ასევე კერძო მესაკუთრეს. თუ ეს არის “საყოველთაო კეთილდღეობის” ლოზუნგებს ამოფარებული ბანალური ძარცვა? პრუდონი ცდილობს ამ კითხვას კაპიტალისტური მორალისა და მათივე ლოგიკის მეშვეობით უპასუხოს და დაამტკიცოს, რომ საკუთრებას არ გააჩნია სამართლებრივი საფუძველი. ვინაიდან  IXX საუკუნის საფრანგეთი უპირატესად აგრარული ქვეყანა იყო და მოსახლეობის უდიდესი ნაწილის ეკონომიკური ინტერესები მიწასთან იყო მიბმული, პრუდონი თავის ყურადღებას მიწის მფლობელობასა და საკუთრების საკითხზე ამახვილებს, მაგრამ მისი დასკვნების განზოგადოება და ექსტრაპოლირება შესაძლებელია წარმოების ნებისმიერ იარაღზე. ასევე აღსანიშნავია, რომ პრუდონი საკუთრების გაბატონებულ ფორმას უპირისპირბს მფლობელობას, რომელიც პირველისაგან განსხვავებით გულისხმობს წარმოების იარაღიდან მიღებული პროდუქციის და არა თავად იარაღით განკარგვის უფლებას, რომელიც მხოლოდ შრომით მოიპოვება.

თავი I.

ნაშრომში გამოყენებული მეთოდი. რევოლუციის იდეა

მე რომ დამჭირვებოდა მეპასუხა კითხვაზე: “რა არის მონობა?”- მე ვუპასუხებდი:”ეს არის მკვლელობა”, და ჩემი აზრი მაშინვე გასაგები გახდებოდა. მე არ დამჭირდებოდა ხანგრძლივი მსჯელობის გაშლა, რათა მეჩვენებინა, რომ წაართვა ადამიანს აზრი, ნება, პიროვნულობა, არის უფლება მის სიცოცხლესა და სიკვდილზე და დაიმონო ადამიანი – ნიშნავს მოკლა ის. მაშ კითხვაზე, თუ “რა არის საკუთრება?” რატომ არ შემიძლია ვუპასუხო უბრალოდ და არ შემეშინდეს რომ ვერ გამიგებენ თუ ვუპასუხებ “ეს არის ძარცვა” მითუმეტეს, რომ ეს მეორე წინადადება არის უბრალოდ პირველის პერეფრაზი.

მე ეჭვქვეშ ვაყენებ ჩვენი მთავრობისა და დაწესებულებების მთავარ პრინციპს – საკუთრებას. მე მაქვს ამის უფლება. მე შეიძლება ვცდებოდე დასკვნებში, რომლებიც გამომდინარეობენ ჩემი კვლევებიდან: მე მაქვს უფლება; მე მომწონს, როდესაც ჩემი წიგნის საბოლოო დასკვნა გადმომაქვს წიგნის დასაწყისში, ყოველ შემთხვევაში მე მაქვს ამის უფლება.

არაერთი ავტორი გვასწავლის, რომ საკუთრება არის სამოქალაქო უფლება, რომელიც წარმოადგენს მითვისებულის კანონით კურთხევის შედეგს. ასევე ბევრი ამტკიცებს, რომ ეს არის უფლება, რომლის წყაროსაც წარმოადგენს შრომა. და ეს დოქტრინები რომლებიც როგორც ჩანს სრულიად ეწინააღმდეგებიან ერთმანეთს, საყოველთაო თანხმობითა და წახალისებით სარგებლობენ. მე კი ჩემი მხრიდან ვამტკიცებ რომ არც შრომას, არც მითვისებას და არც კანონს არ შეუძლია შექმნას საკუთრება: რომ არსობრივად მას არ გააჩნია საფუძველი – შეიძლება კი ჩემი გაკიცხვა ამისათვის?

როგორი ხმაური აღიზვირთება!

საკუთრება არის ძარცვა! ეს არის 1793 წლის ნაბათი! ეს არის რევოლუციის ლოზუნგი!… Continue reading პიერ-ჟოზეფ პრუდონი – რა არის საკუთრება?

ეროვნულ განმათავისუფლებელი მოძრაობა და ანარქიზმი

კორეის ანარქისტული ფედერაცია, 1928

როდესაც საუბარი ეხება ეროვნულ გათავისუფლებას, ანარქისტებისთვის მნიშვნელოვანი ხდება ორი სიტუაციის გარჩევა, 1- კულტურული შეზღუდვების მოხსნა აჯანყებულთა მიერ აღიქმება, როგორც სოციალური გათავისუფლების პროგრამის ნაწილი. 2- სოციალური გათავისუფლების წინაპირობად აჯანყებულები მიიჩნევენ ნაციონალურ ავტონომიას / ფედერაციას / სახელმწიფოს. ე.ი. ტერიტორიულ გაერთიანებას, რომელსაც საფუძვლად უდევს ერის კონცეფცია. ერის კონცეფცია მოისაზრებს, რომ არსებობს გარკვეული ეთნოსი, რომლის განსაზღვრა ობიექტურად შესაძლებელია, და მას უნდა ჰქონდეს გარკვეულ რეგიონში კულტურული პოლიტიკის ჩატარების უზენაესი უფლება.

პირველ შემთხვევაში ჩვენ ვაწყდებით ტერმინოლოგიურ შეცდომას. აჯანყებულები, რომლებსაც სურთ, ყველაფერთან ერთად, ჩაგვრის დაძლევა კულტურისა და ენის სფეროებში, ამას შეცდომით უწოდებენ ეროვნულ გათავისუფლებას. ამის შედეგად, ისინი ხელახლა აწარმოებენ მითს, რომ სახელმწიფოს გარეშე შესაძლებელია არსებობა ერისა, რომლის წარმომადგენლებიც ფლობენ უცვლადი თვისებების რიგს. ასეთ შემთხვევაში, აჯანყებულებს მუდამ უწევთ ძალიან ბევრი ენერგიის დახარჯვა იმის ახსნაზე, თუ რას გულისხმობენ ისინი ყოველ ცალკეულ შემთხვევაში და თუ რატომ არ ეწინააღმდეგება ხალხის ერებად დაყოფის იდეა საყოველთაო თანასწორობას.

მეორე შემთხვევაში, ჩვენ ვხედავთ ერის არსებობის შენარჩუნებისა და მისთვის საარსებო სივრცის გამოყოფის სურვილს. მთავარი არგუმენტი ისაა, რომ დემოკრატიული ცვლილებები მთლიანი ერისთვის იქნება სასარგებლო. აქ არსებობს მთავარი წინააღმდეგობა – ერის სრულყოფილი არსებობისთვის ტერიტორიის შექმნა შესაძლებელია მხოლოდ სხვა ეროვნებების განდევნისა ან შევიწროების გზით. შედეგად ჩვენ ვიღებთ ერების დაპირისპირებას, რომლიდანაც გამომდინარეობს კულტურული ზეწოლა იმათზე, ვინც არ ერგება ეროვნულ სტანდარტებს, ახალი საზღვრების წარმოქმნა და კულტურისა და ენის საკითხებით გამოწვეული ომები. ე.ი. ხელახლა იწარმოება კულტურული ზეწოლის სიტუაცია, ახლა უკვე იმათ მხრიდან, ვინც აპირებს, ყველანაირი საშუალებით დაიცვას თავისი წარმოსახვითი საზოგადოება. Continue reading ეროვნულ განმათავისუფლებელი მოძრაობა და ანარქიზმი

ნაწყვეტი კროპოტკინის წიგნიდან “ეთიკა”

…მთავარი ამოცანა, რაც დღეს ეთიკის წინაშე დგას, არის მოძებნოს საერთო ადამიანში არსებულ ორ, ურთიერთსწინააღმდეგო გრძნობებს შორის, და ამგვარად დაეხმაროს ადამიანს არა კომპრომისის მიღწევაში, არამედ მათ სინთეზში. ერთი, ამ გრძნობებიდან, ადამიანს უბიძგებს სხვების დამორჩილებისკენ პირადი ინტერესებისდა სასარგებლოდ; როცა მეორე – სხვებთან გაერთიანებისკენ, რათა საერთო ძალისხმევით მიაღწიონ გარკვეულ მიზნებს. პირველი არის გამოხატულება ადამიანის ერთი-ერთი ფუნდამენტური მოთხოვნილებისა – ბრძოლისა, ხოლო მეორე, აგრეთვე ძირითადი მოთხოვნილება ადამიანისა: ერთიანობის განცდისა და თანაგრძნობისა. ეს ორი ჯგუფი გრძნობებისა ერთმანეთს უპირისპირდება, მაგრამ აუცილებელია რაიმე ფორმაში მათი სინთეზის პოვნა. მითუმეტეს აუცილებელია, როცა თანამედროვე ადამიანი, რომელსაც არ გააჩნია რა განსაზღვრული ცოდნა, რათა გაუმკლავდეს ამ შინაგან წინააღმდეგობას, კარგავს თავის რეალურ ძალას. ის ვერ დაუშვებს, რომ ბრძოლა დაუფლებისთვის, რომელიც მიმდინარეობს ინდივიდებსა და ერებს შორის, გახდეს მეცნიერების უკანასკნელი სიტყვა; ამასთანავე ის ვერ ირწმუნებს საკითხის გადაწყვეტად ძმობას და თვითგვემას, რომელსაც ქადაგებდა ქრისტიანობა საუკუნეების განმავლობაში, ისე რომ არასოდეს მიუღწევია ძმობისთვის არა თუ ხალხთა შორის, არამედ ურთიერთატანისთვისაც კი ქრისტიანობის სხვადასხვა სწავლებებს შორის.

ამ წინააღმდეგობის გადაწყვეტის მიზნით, პირველი, რაც უნდა გავაკეთოთ, არის შევისწავლოთ ის მეთოდები, რომელთაც ადამიანები იყენებდნენ სხვადასხვა ეპოქაში, რათა ცალკეული ინდივიდების საერთო ძალიდან მიეღოთ კეთილდღეობა ყველასათვის ისე, რომ პარალიზება არ მოეხდინათ პიროვნული განვითარების. ასევე უნდა შევისწავლოთ თანამედროვე საზოგადოებაში არსებული ტენდენცია ამ მიმართულებით, აგრეთვე მისი პოტენციალი, რათა მივაღწიოთ სასურველ სინთეზს. არც ერთი ძირეული საზოგადოებრივი მოძრაობა არ განხორციელდებოდა ენთუზიაზმის გაღვიძების გარეშე, რომელიც აუცილებელია გონებრივი უძრაობის გადასალახად. ეს არის ახალი ეთიკის ამოცანა, რომ შთააგონოს ადამიანს იდეალები, რომელთაც ძალუძს ადამიანში გააღვივოს ენთუზიაზმი და ამით მისცეს ხალხს ძალა ცხოვრების იმგვარად მოწყობისათვის, სადაც შესაძლებელი იქნება ინდივიდუალურობის სინქრონიზება ყველასათვის სასარგებლოდ. Continue reading ნაწყვეტი კროპოტკინის წიგნიდან “ეთიკა”

ინტერვიუ სირიაში მებრძოლ ანარქისტებთან


“საერთაშორისო რევოლუციური სახალხო პარტიზანული ძალები“-IRPGF ბოლო თვეებში ცნობილი გახდა როგორც სირიის კონფლიქტში YPG-SDF-ს მხარეს მებრძოლი პირველი ანარქისტული რაზმი. უსაფრთხოების მიზეზების გამო, ისინი საკუთარ თავზე ბევრს არ ლაპარაკობენ, თუმცა მზად არიან, გვესაუბრონ გარკვეულ საკითხებზე. მაგალითად იმაზე, თუ რამ აიძულა სირიულ ქურთისტანში წასვლა, თუ რას საქმიანობენ იქ და რა არის მათი მიზანი. ინტერვიუდან შეძლებთ ამ ყველაფრის გაგებას.

– რატომ გადაწყვიტეთ როჟავაში მგზავრობა?

– ჩვენ ჩამოვედით როჯავაში, რათა დაგვეცვა აქ მიმდინარე სოციალური რევოლუცია. ჩვენ გვინდოდა, მხარი დაგვეჭირა რევოლუციისთვის არა მხოლოდ სიტყვებითა და სოლიდარობის აქციებით, არამედ ფიზიკური დასწრებითა და ჩვენი სიცოცხლეებითაც. ყურადღების გამახვილება ქალთა განთავისუფლებასა და ეკოლოგიაზე ძალიან დიდ როლს თამაშობს ყოველგვარ რევოლუციაში, ამიტომაც ჩვენ არა მარტო მხარს ვუჭერთ და ვიცავთ მას, არამედ ვმუშაობთ რევოლუციის გავრცელებაზეც. ამასთან ერთად, ჩვენ გვინდოდა, რაც შეიძლება მეტი ინფორმაცია მოგვეპოვებინა სხვადასხვა კომუნისტური პარტიების საბრძოლო ტაქტიკასა და პრაქტიკაზე და, ასევე, შეგვექმნა სივრცე ანარქისტი მებრძოლებისთვის. Continue reading ინტერვიუ სირიაში მებრძოლ ანარქისტებთან

მუშათა ძალა და ესპანეთის რევოლუცია

547398_10150758746726023_1766635136_n

ტომ უეტზელის (Tom Wetzel) ისტორიული სტატია და ანალიზი  ესპანეთის სამოქალაქო ომსა და რევოლუციაზე, აგრეთვე, მასში ანარქისტების განსაკუთრებულ როლზე.

PDF ვერსია mushata-dzala-da-espanetis-revolucia  (383.9 KB)

მუშათა ძალა და ესპანეთის რევოლუცია

1936 წლის ესპანეთის ეროვნულ არჩევნებში, მემარჯვენე მთავრობა დაამარცხა ლიბერალებისა და სოციალისტებისგან შემდგარმა კოალიციამ. მუშებმა ისარგებლეს ამ გარემოებით და ესპანეთს თავს დაატეხეს ქვეყნის ისტორიაში გაფიცვათა ყველაზე დიდი ტალღა. იგულისხმება როგორც ათობით ქალაქს მოდებული საჯარო გაფიცვა, ასევე ასობით გაფიცვა ცალკეულ საწარმოებში.

არჩევნებიდან ერთი თვის შემდეგ, «მიწათმოქმედთა ფედერაციამ» 80 000 უსახლკარო მშრომელის თაოსნობით ხელში ჩაიგდო „ესპანურ ციმბირში“ – რეგიონ ესტემადურაში მდებარე სამი ათასი ფერმა1. მთელი ესპანეთი მოცული იყო ცხარე დებატებით ქვეყნის მომავლის შესახებ, მემარცხენე და მერარჯვენე აქტივისტების პერიოდული მკვლელობები კი უფრო და უფრო აჩქარებდა ქვეყნის პოლიტიკური პოლარიზაციის პროცესს. მემარჯვენე პოლიტიკოსები უკვე დიდი ხნის განმავლობაში მოითხოვდნენ სახელმწიფო ხელიუფლების ძალადობრივ აღებას ესპანური ჯარის მიერ. 1936 წლის 19 ივლისს ესპანეთის არმიამ დაიწყო სახელმწიფო გადატრიალება.

პირველად ესპანეთის ისტორიაში, ჩვეულებრივი მოქალაქეები წინ აღუდგნენ ჯარს. სამხედრო აჯანყება დამარცხდა ესპანეთის ორ მესამედ ნაწილში. პროფკავშირები დაეუფლნენ კაპიტალისტების ქონების უმეტეს ნაწილს, რის შედეგადაც ესპანეთის ეკონომიკის უდიდესი ნაწილი მუშათა კონტროლის ქვეშ მოექცა. პროფკავშირებმა შექმნეს საკუთარი რევოლუციური მშრომელთა არმია, ესპანეთის სამხედრო ძალებთან საბრძოლველად. ესპანური სამხედროების მცდელობას გაენადგურებინათ მშრომელთა მოძრაობა, შედეგად მოჰყვა მუშათა კლასის რევოლუცია, რომელსაც ესპანური ელიტები დიდი ხანი უფრთხოდნენ. კლასობრივი ბრძოლა, სამოქალაქო ომად გარდაიქმნა.

ამ დრამის მთავარი გმირები იყვნენ ქვეყნის უდიდესი შრომითი ფედერაციები. შრომის ნაციონალურ კონფედერაციაში (Confederación Nacional del Trabajo — CNT) 1936 წლის დამდეგს 1.6 მილიონი ადამიანი იყო გაწევრიანებული (სახელმწიფოს მონაცემების თანახმად). CNT წარმოადგენდა ანარქისტების მიერ შრომის სამოცდაათწლიანი ორგანიზაციის პროდუქტს. 1919 წლიდან მოყოლებული, CNT-ს საყრდენს წარმოადგენდა მრავალი sindicato unico (“საერთო პროფკავშირი”) – ადგილობრივი ავტონომიური პროფკავშირი. 1936 წლის დასაწყისში, ბარსელონაში, CNT-ს სამშენებლო და მეტალურგიული sindicato unico-ებს სათითაოდ 30 000 წევრი ჰყავდათ.

ყოველი sindicato unico იყოფოდა „სექციებად“, რომლებიც საბჭოზე ირჩევდნენ საკუთარ წარმომადგენლებს (delegados). ისეთ მსხვილ ინდუსტრიებში, როგორებიცაა მეტალურგია ან ტექსტილის მრეწველობა, თითო ფირმა ან საწარმო წარმოადგენდა ცალკეულ „სექციას“. მშენებლობაში თითო სექცია შეესაბამებოდა გარკვეული სახის საქმიანობას. ერთი ქალაქის ან რეგიონის (comarca) ყველა ავტონომიური პროფკავშირი ერთიანდებოდა ადგილოგრივ შრომით ფედერაციაში (federación local).

პროფკავშირები ანარქისტული მოძრაობის ინსტიტუტების მხოლოდ ნაწილს წარმოადგენდნენ. ესპანელ ლიბერტარულ მემარცხენეებს მოწყობილი ჰქონდათ მრავალი ალტერნატიული სკოლა და საზოგადოებრივი ცენტრი (ateneos). Ateneos-ებში იმართებოდა დებატები და სხვადასხვა კულტურული ღონისძიებები, ისწავლებოდა წერა-კითხვა (30-იან წლებში მოსახლეობის 30-50 პროცენმა წერა-კითხვა არ იცოდა) და ა.შ. ესპანური ანარქიზმისთვის მთავარი დამახასიათებელი ნიშანი იყო ჩვეულებრივი ხალხის ჩართვა საზოგადო საკითხების გადაჭრაში, რაც მათ ამზადებდა საზოგადოებრივი ტრანსფორმაციისთვის ბრძოლაში მუდმივი მონაწილეობის მისაღებად.

CNT-ს ლიბერტარული სინდიკალიზმის პოლიტიკა ატარებდა “პრეფიგურატიულ” სახეს. CNT-ს მებრძოლეები თვლიდნენ, რომ საბჭოებისა და მათი წარმომადგენლების მეშვეობით პროფკავშირის მართვაში მონაწილეობის მიღება წარმოადგენდა ორგანიზების ისეთ ფორმას, რომელიც თავის თავში ატარებდა ახალი საზოგადოების ჩანასახს, რომელშიც მთელ წარმოებას განაგებენ მუშები და საზოგადოების მართვა მონაწილეობითი დემოკრატიის პრინციპებზეა დამყარებული.

ხმელთაშუა ზღვის სანაპიროს გასწვრივ გადაჭიმული ტერიტორია, ქალაქ მურსიიდან კატალონიამდე და არაგონამდე, მეტ-ნაკლებად შეესაბამება არაგონის და კატალონიის სამეფოებს, რომლებიც მე-15 საუკუნეში შეუერთდნენ კასტილიას, თანამედროვე ესპანური სახელმწიფოს შექმნის მიზნით. 1930-იანებში ეს რეგიონი წარმოადგენდა CNT-ს მთავარ დასაყრდენს. არაგონსა და მურსიაში პროფკავშირების წევრების 80 პროცენტი მიეკუთვნებოდა CNT-ს. ვალენციაში-70 პროცენტი. კატალონიის ინდუსტრიულ ნაწილებში 900 000 მშრომელის 60 პროცენტი იყო CNT-ს წევრი.

ესპანეთის მეორე ძირითადი შრომითი ორგანიზაცია იყო მუშათა გენერალური კავშირი (Union General de Trabajadores — UGT) რომელსაც 1936 წლის დასაწყისში ჰყავდა 1.4 მილიონი წევრი. UGT მხარს უჭერდა ესპანეთის სოციალისტურ მუშათა პარტიას (Partido Socialista Obrero Español — PSOE), თუმცა კომუნისტური პარტიაც სარგებლობდა გარკვეული პოპულარობით. ესპანეთის ცენტრალურ რეგიონებში, მათ შორის მადრიდსა და ქვანახშირის საბადოებით მდიდარ ასტურიის ჩრდილოეთ სანაპიროზე პროფკავშირთა უმეტესობა ეკუთვნოდა UGT-ს. UGT-ს მიწის მუშათა ფედერაცია (Federación Nacional de Trabajadores de la Tierra — FNTT) 1936 წლის გაზაფხულში ნახევარი მილიონი წევრისაგან შედგებოდა. FNTT-მ წამოაყენა მოთხოვნა აგრარული რეფორმის შესახებ და მალევე გადაიზარდა ესპანური სოფლების მასობრივ რევოლუციურ მოძრაობაში. Continue reading მუშათა ძალა და ესპანეთის რევოლუცია

ტოდ მეი – ანარქიზმი ფუკოდან რანსიერამდე

 

A4_OnlineExclusiveAnarchyEvent_DanielSmith

როგორც წესი, არავინ თვლის, რომ ანარქიზმსა და თანამედროვე ფრანგულ ფილოსოფიას შორის რაიმე სახის ბუნებრივი მსგავსებაა. ფრანგული ფილოსოფიის წამყვანი მოაზროვნეებიდან, რომლებიც პოლიტიკურ საკითხებს შეეხნენ – დერიდა, დელიოზი, ფუკო, ბადიუ, რანსიერი – არც ერთს გამოუხატავს ღიად სიმპათიები ანარქიზმისადმი. ამ მოაზროვნეებსა და მარქსისტულ ტრადიციას შორის დიალოგს ყოველთვის ჰქონდა ადგილი. ხშირად დიალოგები მოიცავდა მარქისტული იდეების სხვადასხვაგვარ ინტერპრეტაციებსა თუ მოდიფიკაციებს. თუმცა მარქსის და მათი ნააზრევის დასაკავშირებლად გამოყენებული “დამახინჯებების” გათვალისწინებით, ჩნდება კითხვა, რატომ არ ქმნიან ახალ მიმდინარეობას, რომელიც მათი იდეებით იქნება ხორცშესხმული.

ეს ეხება ფუკოსა და რანსიერის ნააზრევების ანარქისტული პერსპექტივიდან შეფასებას. არგუმენტი არის ის, რომ ორივე მოაზროვნე, განსაკუთრებით კომბინაციაში, გვთავაზობს მნიშვნელოვან ხედვას, რომელიც გამომდინარეობს ანარქისტული ტრადიციიდან და აგრძელებს მას. რათქმაუნდა, ისინი ამ გამომდინარეობას პირდაპირ არ განიხილავენ. მაგრამ ვისაც წაუკითხავს ანარქიზმზე ან მის რაიმე სახით პრაქტიკაში გატარების მცდელობაში მიუღია მონაწილეობა, მათი ესეების წაკითხვისას თავს სახლში იგრძნობს – მიუხედავად იმისა, რომ ავეჯი ცოტათი გადაადგილებული დახვდება. Continue reading ტოდ მეი – ანარქიზმი ფუკოდან რანსიერამდე