Category Archives: კრიტიკა

ნესტორ მახნო – პირველი მაისი, ახალი ერის სიმბოლო

1921._Нестор_Махно_в_лагере_для_перемещенных_лиц_в_Румынии

სოციალისტურ სამყაროში პირველ მაისს მშრომელთა დღესასწაულად მიიჩნევენ. ამ მნიშვნელოვანი დღის შესახებ ეს მცდარი წარმოდგენა არაერთი ქვეყნის მშრომელებს აქვთ და სწორედ ამიტომ ზეიმობენ პირველ მაისს. სინამდვილეში, პირველი მაისი სულაც არაა დღესასწაული. ამ დღეს მუშები არ უნდა დარჩნენ თავიანთ სამუშაო ადგილებზე, პირიქით, ისინი უნდა შეიკრიბონ ყოველ სოფელსა თუ ქალაქში და უნდა მოაწყონ მასობრივი საპროტესტო აქციები! პირველი მაისს არ უნდა ჰქონდეს ისეთი ფორმა, როგორიც აქვს სოციალისტურ სახელმწიფოებში (განსაკუთრებით საბჭოთა კავშირში). ამ დღეს პროლეტარიატმა უნდა აჩვენოს მთელი თავისი ძალა, რაც გამოიხატება მოძალადე, მონათმფლობელური, მატყუარა რეჟიმის წინააღმდეგ ბრძოლით. ამ ისტორიულ დღეს მშრომელთა კლასი ერთად უნდა დადგეს და გამოხატოს თავისი ნება და პოზიცია აწმყოსა და მომავაალთან დაკავშირებით. Continue reading ნესტორ მახნო – პირველი მაისი, ახალი ერის სიმბოლო

ალექსანდრე ბერკმანი – დანაშაული

Alexander_Berkman_1x
დღეს საზოგადოება მცირეოდენ ძალისხმევასაც კი არ დებს იმ საქმეში, რომელსაც დანაშაულის პრევენცია ჰქვია – დანაშაულის მიზეზების პოვნის და განეიტრალების ნაცვლად ყველა დამნაშავეებს სდევნის. მოკლედ რომ ვთქვათ, დღედღეობით სისტემა ებრძვის არა დანაშაულს, არამედ დამნაშავეებს. საზოგადოება სდევნის მათ, ვინც უკვე ჩაიდინა დანაშაული და არც კი ცდილობს დანაშაულის ჩადენის მოტივების დადგენას, რითაც სრულიად უგულებელყოფს იმ ადამიანებს, რომლებიც დანაშაულის ჩადენის ზღვარზე დგანან. ისინი, ვისაც გარკვეული პრობლემები აქვთ, ვერ ხედავენ გამოსავალს და მიიწევენ იმ უფსკრულისკენ, რომელსაც დანაშაულის ჩადენა ჰქვია. მიუხედავად იმისა, აქვთ თუ არა ამის სურვილი, ეს უკანასკნელნი იძულებულნი არიან, ბოლომდე ჩაეფლონ კრიმინალის მორევში და მიყვნენ დინებას. ამ დროს კი საზოგადოება მშვიდად უყურებს სეირს და ხელსაც კი არ ანძრევს იმისთვის, რომ მათმა თანამოძმემ თავისი პრობლემა დანაშაულის ჩადენის გარეშე მოაგვაროს. სამაგიეროდ, მას შემდეგ, რაც დაინახავენ დამნაშავედ ქცეულ ადამიანს, საშველად უხმობენ „სამართალს“, რომლის ერთადერთი იარაღი – სასჯელია.

როგორ ექცევა „სამართალი“ კრიმინალთა კლასს?

საზოგადოების დამოკიდებულება კრიმინალებთან მიმართებით ყოველთვის ერთნაირი იყო – „მოვიშოროთ ისინი თავიდან!“. Continue reading ალექსანდრე ბერკმანი – დანაშაული

ალექსანდრე ბერკმანი – რეგისტრაცია

Alexander_Berkman_1x
რეგისტრაცია პირველი ნაბიჯია სამხედრო ვალდებულებისკენ. ომის მხარდამჭერები და მათ მიერ მოსყიდული მეძავი პრესა ყველანაირად ცდილობს ჩვენ შეტყუებას არმიაში, ამბობენ, რომ რეგისტრაციას არანაირი კავშირი არ აქვს სამხედრო ვალდებულებასთან – ისინი იტყუებიან. რეგისტრაციის გარეშე შეუძლებელია ჯარში გაწვევა.

სამხედრო ვალდებულება არის უარყოფა ჩვენი, როგორც მოქალაქეების, უფლებებისა. ჯარში გაწვევა არის სასაფლაო, სადაც დაკრძალულია ჩვენი თავისუფლების ყველანაირი კვალი. რეგისტრაცია კი ამის წინაპირობაა.

ადამიანი არ უნდა იყოს ვალდებული იბრძოლოს თავისი სურვილის წინააღმდეგ. მაგრამ ჩვენ არ ძალგვიძს შევეწინააღმდეგოთ სამხედრო ვალდებულებას მაშინ, როცა ვადასტურებთ და ვემორჩილებით რეგისტრაციას.
დასაწყისში ყველაფერი რთულია, მაგრამ, თუ ხელისუფლებამ შეძლო ჩვენი დარწმუნება დარეგისტრირებაში, ის ძალისხმევის გარეშე შეძლებს ჩვენთვის სამხედრო ვალდებულების დაკისრებას.

რეგისტრაციის მეშვეობით, ჩვენი ნებით ვაწვდით ხელისუფლებას იმ ინფორმაციას, რომელიც მას სჭირდება სამხედრო სისტემის ეფექტურობისთვის და მოქნილობისთვის.

რეგისტრაცია ნიშნავს მთავრობის ხელში დესპოტური ძალაუფლების ჩაგდებას, რომელმაც შექმნა ყველაზე ბნელი რუსეთი რევოლუციის შემდეგ. ამ ქვეყანაში არის ათასობით, შეიძლება ათიათასობით ახალგაზრდაც კი, რომელსაც არასოდეს მიუცია ხმა და გადაუხდია გადასახადი, მათ ლეგალურად არ აქვთ არსებობის უფლება. მათი რეგისტრაცია, არც მეტი, არც ნაკლები, თვითმკვლელობის ტოლფასია.

რეგისტრაციის უგულებელყოფა ისჯება თავისუფლების აღკვეთით. სამხედრო ვალდებულების თავიდან აცილებისთვის კი შეიძლება სიკვდილითაც დაგსაჯონ.

რეგისტრაცია არის იმის დადასტურება, რომ ხელისუფლებას აქვს პიროვნების ჯარში გაწვევის უფლება, ხოლო ადამიანთა დახოცვისთვის თანმიმდევრული, კეთილსინდისიერი წინააღმდეგობის გაწევა არ საჭიროებს არც რეგისტრაციასა და არც ჯარში გაწვევას.

დევიდ გრებერი – აბსურდული სამუშაოების ფენომენზე

OLYMPUS DIGITAL CAMERA1930 წელს, ჯონ მეინარდ კეინზის პროგნოზის მიხედვით, საუკუნის დასასრულს ტექნოლოგიები საკმარისად განვითარდებოდა, იმისათვის რომ დიდი ბრიტანეთისა და შტატების მსგავს სახელმწიფოებს 15 საათიანი სამუშაო კვირისთვის მიეღწიათ. ყველანაირი საფუძველი არსებობს, იმის დასაჯერებლად რომ ის მართალი იყო. დღევანდელი ტექნოლოგიის საშუალებით ჩვენთვის ეს სავსებით შესაძლებელია. და ამის მიუხედავათ, ეს ასე არ მოხდა. ნაცვლად ამისა, სწორედ ტექნოლოგიებმა შექმნა პირობები, იმისთვის რომ ყველამ უფრო მეტი იმუშავოს. ამის მისაღწევად საჭიროა შეიქმნას უმიზნო სამუშაოები. ევროპაში და განსაკუთრებით ჩრდილოეთ ამერიკაში, უამრავი ადამიანი მთელს თავის სამუშაო დროს ხარჯავს ისეთ საქმიანობაში, რომლის შესრულების საჭიროებასაც ის ვერ ხედავს. ეს სიტუაცია მათთვს იწვევს ღრმა მორალურ და სულიერ ზიანს. ეს არის ჭრილობა ჩვენს კოლექტიურ სულზე. თუმცა ამაზე ფაქტიურად არავინ საუბრობს. Continue reading დევიდ გრებერი – აბსურდული სამუშაოების ფენომენზე

განათლება ჩაგვრის წინააღმდეგ

IMG_4095

გოდვინი: განათლება ჩაგვრის წინააღმდეგ
იმ დროიდან მოყოლებული რაც არსებობს ნაციონალური განათლების სისტემა, არსებობს მუდმივი ოპოზიცია, რომელიც მთელ რიგ პრობლემებზე საუბრობდა და საუბრობს. ჯერ კიდევ ადრეული პერიოდის ერთ-ერთი ყველაზე დიდი მოწინააღმდეგე ამგვარი სწავლების იყო უილიამ გოდვინი, რომელმაც 1793 წელს დაწერა ,, კვლევა პოლიტიკურ სამართლიანობაზე’’ Enquiry concerning Political Justice, and its Influence on General Virtue and Happiness (1793), რომელიც გახდა პირველი თანამედროვე ანარქისტული შეტევა სახელმწიფო სისტემაზე.
ადამიანისთვის, რომელმაც ორი რევოლუცია გადაიტანა (ფრანგული – 1789-99 წლებში და ამერიკული 1776 ბოლოდან), მნიშვნელობა არ ჰქონდა მმართველობის რომელი ფორმა იქნებოდა ქვეყანაში, ამიტომ მან დაიწყო მართველობის ყველა ფორმასთან აქტიური ბრძოლა. ის მიიჩნევდა, რომ საზოგადოების ფორმირებაზე ყველაზე დიდ გავლენას ახდენს – განათლება და მთავრობა (მართველობის სხვადასხვა ფორმებით). აქედან გამომდინარე გოდვინის აზრით ყველაზე დიდი იარაღი, რომელიც ადამიანების ხელში რჩებოდა იყო/არის თავისუფალი განათლება, რომლის გატარება უნდა დაიწყოს არა უნივერსიტეტიდან, არამედ სკოლიდან! ის ამტკიცებდა, რომ წარმატებული რეფორმა სკოლაში საწინდარი იყო ნებისმიერი თავისუფალი რეფორმის წარამტების საწინდარი, ამ სახის ცვლილებები უნდა მომხდარიიყო კომპლექსურად. ამრიგად არ მოხდებოდა გაუცხოება სასკოლო სივრციდან საუნივერსიტეტო სივრცეში გადასვლის დროს. Continue reading განათლება ჩაგვრის წინააღმდეგ

ალექსანდრე ბერკმანი – უმუშევარი

Alexander_Berkman_1x

ზოგადად, ე.წ. რეფორმისტებს არ აქვთ რეალური გეგმა უმუშევრობის აღმოსაფხვრელად, რადგან დღევანდელ – კაპიტალიზმის პირობებში ამ უდიდესი პრობლემის გადაჭრა, პრაქტიკულად, შეუძლებელია. უმუშევრობა არაა დროებითი მოვლენა – ის დღევანდელი ეკონომიკური სისტემის მუდმივი თანამგზავრია. უმუშევრები კაპიტალიზმის ბატონობის დროს მუდამ იარსებებენ, რადგან პერიოდულად განმეორებადი ინდუსტრიული კრიზისი და სტაგნაცია ყოველთვის დატოვებს ათეულ და ასეულ ათასობით ადამიანს სამსახურის გარეშე.

უმუშევრობის გამომწვევი მიზეზი საკმაოდ მარტივია, თუმცა, სამწუხაროდ, ბევრს არ ესმის. სოციოლოგები, პოლიტიკოსები, ეკონომისტები და რეფორმისტები წარმატებით ახერხებენ , უმუშევრობა დააბრალონ ბაზრის პრობლემებს და სხვა მეორეხარისხოვან მიზეზებს, სინამდვილეში კი მისი არსებობის მიზეზი სულ სხვა რამაა – მწარმოებელს (იმ მუშას, ვინც ქმნის პროდუქტს), არ ეძლევა გაწეული შრომის შესაბამისი ანაზღაურება, რის გამოც არ შეუძლია შეიძინოს თავისივე შექმნილი პროდუქტიც კი. შედეგად, პროდუქციის ძირითადი ნაწილი თავს იყრის არამწარმოებლების – კაპიტალისტების ხელში, ხოლო როდესაც წარმოება ზღვარს მიაღწევს (ანუ, ახალი პროდუქტის წარმოება აზრს დაკარგავს, რადგან აღარ გაიყიდება) – ვიღებთ დახურულ ქარხნებს და ქუჩაში გამოყრილ მუშებს. Continue reading ალექსანდრე ბერკმანი – უმუშევარი

ერიხ ფრომი – სოციალიზმი, როგორც პრობლემა

Erich_Fromm

ავტორიტარული წყობის ფაშისტურ და სტალინისტურ ტიპებთან და წამახალისებელი ტიპის სუპერკაპიტალისტურ სისტემასთან ერთად, მესამე პასუხს და კრიტიკულ რეაქციას კაპიტალიზმზე სოციალისტური თეორია წარმოადგენს. ეს თეორია, სტალინიზმისა და ფაშიზმისგან განსხვავებით (რომლებიც პოლიტიკურ და სოციალურ რეალობად იქცნენ) ფაქტიურად მხოლოდ თეორიად დარჩა. საკითხი სწორედ ასე დგას, მიუხედავად იმისა, რომ სოციალისტური პარტიები მეტნაკლებად დიდი ხნის განმავლობაში ფლობდნენ ძალაუფლებას ინგლისსა და სკანდინავიურ ქვეყნებში, უმრავლესობა, რომელსაც ეყრდნობოდნენ ეს სოციალისტური მთავრობები იმდენად უმნიშვნელო იყო, რომ მათ ვერ მოახერხეს საზოგადოების ძირეული ცვლილება და საკუთარი პროგრამების განხორციელების მხოლოდ მორიდებული მცდელობები ქონდათ.

დღესდღეობით სიტყვებმა – მარქსიზმი და სოციალიზმი – ისეთი ემოციური მუხტი შეიძინეს, რომ რთულია მათი მშვიდ გარემოში განხილვა. ადამიანების უმრავლესობისთვის ეს სიტყვები ”მატერიალიზმთან”, ”უღმერთობასთან”, ”სისხლისღვრასთან” და სხვადასხვა სახის ბოროტებასთან ასოცირდება. ამ რეაქციის გაგება შეიძლება მხოლოდ მაშინ,  თუ შევაფასებთ იმას, თუ რა ზომამდე შეუძლიათ სიტყვებს ფლობდნენ მაგიურ აზრს და ასევე გავითვალისწინებთ ჩვენი დროისათვის დამახასიათებელ გონიერი აზროვნების საერთო დაცემას. Continue reading ერიხ ფრომი – სოციალიზმი, როგორც პრობლემა

ერეტიკოსის გზამკვლევი ბიბლიაში

ქვევით იხილავთ ციტატებს ძველი და ახალი აღთქმიდან, რომლებიც პირდაპირ ქადაგებს სიძულვილს, ქალთმოძულეობას, ჩაგვრას, მორჩილებას და სავსეა სადისტური ფანტაზიებით.

„სანამ ბიბლიას წაიკითხავთ გირჩევთ ხელთათმანები ჩაიცვათ. მოჭარბებული ტალახისა და სიბინძურის არსებობა ამას სავალდებულოს ხდის.“ – ფრიდრიხ ნიცშე, ანტიქრისტე.

god

სექსი

კაცისთვის კარგი იქნება, თუ არ გაეკარება ქალს.

კორინთელთა მიმართ 7:1

ვინაიდან არიან საჭურისნი, რომელნიც დედის საშოდანვე ასე იშვნენ; არიან საჭურისნი, რომელნიც კაცთაგან დასაჭურისდნენ; და არიან საჭურისნი, რომელთაც თავად დაისაჭურისეს თავი ცათა სასუფევლის გულისთვის. ვისაც წვდომის თავი აქვს, ჩასწვდეს. Continue reading ერეტიკოსის გზამკვლევი ბიბლიაში

მიხეილ ბაკუნინი – სახელმწიფოსა და ეკლესიის წინააღმდეგ

 

ეკლესია და სახელმწიფო: მუშაობენ ერთობლივად
ეკლესია და სახელმწიფო: მუშაობენ ერთობლივად

ნათელია, რომ თავისუფლება არასდროს მიეცემა კაცობრიობას, და რომ საზოგადოება, ადგილობრივი გაერთიანებები და ცალკეული პიროვნებები, რომლებიც საზოგადოებას შეადგენენ, მხოლოდ მაშინ შეძლებს იპოვოს ჭეშმარიტი კმაყოფილება, როცა აღარ იარსებებენ სახელმწიფოები. ნათელია, რომ ე.წ. საზოგადოების საერთო ინტერესი, რომელსაც სახელმწიფო წარმოადგენს მოჩვენებითად და რომელიც სინამდვილეში არაფერია თუ არა მუდმივი უარყოფა სახელმწიფოს დაქვემდებარებული რეგიონების, კომუნების, ასოციაციების და ინდივიდუალთა დიდი ჯგუფის პოზიტიური ინტერესებისა, და რომ სახელმწიფო ერთი დიდი სასაკლაოა, უზარმაზარი სასაფლაო, სადაც აბსტრაქტული მიზნების ჩრდილ ქვეშ იმალება მისი ყველა ჭეშმარიტი მისწრაფება. Continue reading მიხეილ ბაკუნინი – სახელმწიფოსა და ეკლესიის წინააღმდეგ

არასამთავრობო ორგანიზაცია – კაპიტალიზმის ტროას ცხენი

მაკედონელი ანარქისტების მიერ მომზადებული კრიტიკული ტექსტი არასამთავრობო ორგანიზაციების საქმიანობასა და როლზე თანამედროვე მსოფლიოში.

LiberalsRiotNow_0

მნიშველოვანი მიზეზი არსებობს  რომ ანარქისტებმა არასამთავრობო სექტორს სათანადო ყურადღება დაუთმონ, უმთავრესად იმიტომ რომ „მესამე სექტორი“ საზოგადოების დემოკრატიზების იარაღად მოიაზრება,  უფრო მეტიც, ეს სექტორი განიხილება  ცენტრალიზებული ძალაუფლების, რეპრესიის, სიღატაკისა და ზოგადად კოლექტიური უბედურების წინააღმდეგ ბრძოლის ალტერნატივადაც. ჩვენთვის ეს კაპიტალიზმის მორიგი თვალთმაქცობაა თავისუფლებისა და არჩევანის თავისუფლების შესახებ ილუზიის კვლაწარმოებისათვის.

მოსაზრება, არჩევნებს, რომ რეალური ცვლილების მოხდენა შეეძლოს, მას არაკანონიერად გამოაცხადებდნენ,  არასამთავრობო ორგანიზაციებსაც მიესადაგებათ, რომლებიც იმის გარდა, რომ მთავრობის მიმართ ლოიალურნი და მათ მიერ წახალისებულნი არიან, კვლავ მიიჩნევიან უსამართლობის, მთავრობის ანტიპოდის შექმნისა და პოლიტიკური დისკურსში მონაწილეობის პლატფორმად.

ამის საწინააღმდეგოდ, ჩვენ მიგვაჩნია რომ მას მკვეთრად განსხვავებული როლი აქვს: გახდეს მედიატორი მთავრობასა და ხალხს შორის, მასაშადამე მოახერხოს ხალხის აღშფოთების განეიტრალება, გადააქციოს პოლიტიკურად არაკონტროლირებადი უთანხმოება მშვიდ, მშვიდობიან, ლეგალურ, კონტროლირებად და უწყინარ უკმაყოფილებად, მხარი დაუჭიროს კაპიტალიზმს კორპორაციების სასიამოვნო ხატის შექმნით, მმართველი იდეოლოგიის პროპაგანდით და საბოლოოდ, შექმნას ცვლილებებისათვის ბრძოლის ილუზია.

Continue reading არასამთავრობო ორგანიზაცია – კაპიტალიზმის ტროას ცხენი