B.1.1 სადამდე მიგვიყვანს ავტორიტარული საზოგადოებრივი წყობა?

იერარქიული ძალაუფლება მჭიდროდაა კავშირში ძალაუფლების არმქონე ადამიანთა მარგინალიზაციასა და დაუძლურებასთან.“ მათ ვისაც აქვთ ძალაუფლება, სჭირდებათ, რომ დაქვემდებარებულთ წაართვან რეალური განსჯისა და აზროვნების უნარი და დააჯერონ გამონაგონი, რომ არარაციონალური ძალაუფლების არსებობა გარდაუვალი და აუცილებელია. და ჩვენ ვხედავთ, როგორი მორჩილი ხდება გონება, რომელიც მიძინებულია აზრს მოკლებული ფრაზებით და როგორები ხდებიან ადამიანები, რომლებიც კარგავენ თავისუფლებას, შესაძლებლობას დაუჯერონ მხოლოდ საკუთარ თვალებს და ჰქონდეთ საკუთარი აზრები. “ (ერიხ ფრომი. )

ანარქისტები გვარწმუნებენ, რომ იერარქიული საზოგადოებრივი ურთიერთობა უარყოფითად მოქმედებს ადამიანებზე, ვინაიდან მათ არ ეძლევათ საშუალება თავიანთი ინტელექტუალური და შემოქმედებითი უნარები მაქსიმალურად გამოავლინონ, გამოიყენონ პრაქტიკაში. კოლინ ვარდის თქმით “შესაძლებლობების გამოუყენებლობა, სწორედ იმითაა გამოწვეული, რომ პრივილეგია შექმნის, შეცვლის, გასამართლებისა და გადაწყვეტილების მიღებისა, აქვთ მხოლოდ “მთავრებს”. ანარქისტებს ესმით, რომ არსებობს მჭიდრო კავშირი ავტორიტარული სისტემის არსებობასა და ინდივიდის ფსიქოლოგიურ თავისებურებას შორის. “ყოველდღიურად ბრძანებების უსიტყვოდ შესრულება, ნაკლებად თუ შექმნის თავისუფალ, ძლიერ და შემოქმედებით პიროვნებას”(პეტრე კროპოტკინი. ანარქიზმი. ) ძალაუფლება გადაწყვეტილებების მიღების უფლებას აძლევს “ზემოთ მსხდომთ” და ამით საზოგადოების უმრავლესობას აქცევს ადამიანთა გარკვეული ჯგუფის ბრძანებათა შემსრულებლებად.

ადამიანის ტვინისთვის აუცილებელია აზროვნება, მუშაობა, რომ დარჩეს ჯანმრთელი და შრომისუნარიანი. წინააღმდეგ შემთხვევაში კრიტიკული აზროვნება და საერთოდ გონებრივი შესაძლებლობები ჩლუნგდება. სისტემა ბადებს იდიოტებს შემდეგ ზიზღის თვალით უყურებს მათ გამოუსადეგარობის გამო და აჯილდოებს იმ “მცირერიცხოვან ნიჭიერთა” ჯგუფს, მათივე იშვიათობისთვის. იერარქიის უარყოფითი გავლენა არ ვრცელდება მხოლოდ მასზე დაქვემდებარებულებზე. ძალაუფლება აზიანებს მის მფლობელებსაც. “იერარქიული აზროვნება ხელს უწყობს ცხოვრებისეული სიამოვნებების უარყოფას და ამართლებს ქვედა ფენების მსხვერპლსა და მძიმე შრომას ზედა ფენების კმაყოფილებისთვის. “( ბუკჩინი).

მოკლედ, “იერარქია, კლასები და სახელმწიფო ანადგურებს შემოქმედებით ძალას ადამიანში”. იერარქია ცვლის ჩვენს დამოკიდებულებას ბუნებასთან. “ რეალურად, ჩვენი ცნობიერება დღეს ეფუძნება იმას რომ ადამიანი უნდა ემორჩილებოდეს ადამიანს… და სანამ ჩვენ არ უარვყოფთ მორჩილების ყველა ფორმას, ვერ შევქმნით თავისუფალ და ეკოლოგიურ საზოგადოებას. კონფლიქტები ადამიანთა ჯგუფებს შორის, თავისდაუნებურად წარმოშობს კონფლიქტებს ბუნებასთან. ეკოლოგიური პრობლემების ერთ-ერთი მთავარი მიზეზი სწორედ ადამიანთა ჯგუფებს შორის განხეთქილებაა.” “კაპიტალიზმმა რომელიც დაფუძნებულია თითქოსდა “ცხოვრებისეულ კანონზე”, კონკურენციაზე (რაც უმეტესად გამოიხატება განუსაზღვრელი ზომის კაპიტალის დაგროვებაში) ეკოლოგიური და სოციალური პრობლემები, კიდევ უფრო გაამწვავა. “( მურეი ბუკჩინი) აქედან გამომდინარე, შეიძლება დავასკვნათ, რომ იერარქია გავლენას ახდენს არა მხოლოდ ადამიანებზე, არამედ მათ საარსებო გარემოზეც. ის აზიანებს პლანეტის ეკოლოგიას მინიმუმ იმდენად, რამდენადაც გვაზიანებს ჩვენ. პრობლემები საზოგადოების შიგნით, ეკონომიკური, ეთნიკური, კულტურული თუ გენდერული შეჯახებები, არიან მთავარი გამომწვევი მიზეზები ეკოლოგიური პრობლემებისა. შესაბამისად, საზოგადოებრივი წყობის შეცვლა, გამოიწვევს ეკოლოგიურ ცვლილებებსაც.

Facebook Comments

Anarchist Library, ანარქისტული ბიბლიოთეკა

Visit Us On Facebook