Tag Archives: ანარქისტები

ფრანკ ფერნანდესი – კუბის მუშათა ანარქისტული მოძრაობა

2001 წელს გამოცემული ფრანკ ფერნანდესის მიერ დაწერილი პამფლეტი კუბის მუშათა ანარქისტული მოძრაობის შესახებ არის მოკლე მიმოხილვა იმისა, თუ რა გავლენა მოახდინა ლიბერტარულმა იდეებმა კუბის მოსახლეობაზე. ჩვენი ვალია, გულწრფელად გადმოვცეთ ისტორია კუბელი ანარქისტებისა, რომლებიც საუკუნეზე მეტი ხნის განმავლობაში იბრძოდნენ და თავს სწირავდნენ თავისუფლებისთვის და საზოგადოების ყველაზე ჩაგრული კლასებისთვის. კუბელი ანარქისტების მიღწევებმა გადამწყვეტი როლი ითამაშა სოციალურ და პროფკავშირულ ბრძოლებში. ჩვენ მოკლედ აღვწერთ იმ ადამიანების მოღვაწეობას, რომლებმაც, რესურსების, დახმარებისა ან დაცვის გარეშე, დავიწყებულებმა და დევნილებმა, უზარმაზარი გავლენა მოახდინეს არა მხოლოდ მუშათა კლასსა და გლეხებზე, არამედ მთლიანი კუბის ისტორიაზე. ისინი, მართლაც, იყვნენ კუბის პროლეტარიატის წინამორბედნი.

PDF ვერსია frank-fernandesi-anarchismi-kubashi (262.4 kB)

1. კოლონიალური ეპოქა და სეპარატიზმი

პიერ-ჟოზეფ პრუდონი, მისი ინოვაციური იდეების წყალობით, იწოდება მეცხრამეტე საუკუნის ერთ-ერთ უმნიშვნელოვანეს მეაზროვნედ. მისმა ეკონომიკურმა თეორიებმა დიდი გავლენა მოახდინა ევროპაზე, და გადამწყვეტი როლი ითამაშა კუბის ანარქიზმის განვითარებაში. პრუდონს, პირველ თანამედროვე ანარქისტ თეორეტიკოსს, კუბაში მიმდევრები გამოუჩნდა პროგრესულად მოაზროვნე ხელოსანთა და მუშათა შორის. 1857 წელს კუბაში დაარსდა პირველი მუტუალისტური საზოგადოება. თუმცა, პრუდონის იდეები ფართოდ ცნობილი გახდა მხოლოდ მაშინ, როდესაც სატურნინ მარტინეზმა დაიწყო გაზეთ „La Aurora“-ს გამოცემა, 1865 წელს. იმ პერიოდში ჩამოყალიბდა თავდაპირველი კუბის პროლეტარიატის: სიგარების დამზადებლების, ტექსტების მბეჭდავების, ჯამაგირზე მომუშავე გლეხებისა და ხელოსნების „თავისუფალი ასოციაციები“. კუბა უნდა უმადლოდეს პრუდონს, ასევე, რეგიონალური ცენტრების, სკოლების, კლინიკებისა და ურთიერთდახმარების ასოციაციების შექმნისთვის.
ესპანეთისგან გამოყოფის პირველი მცდელობა კუბაში, რომელიც წარუმატებლად დასრულდა, იყო ათწლიანი ომი (1868-1878). ომში მონაწილეობდნენ თამბაქოს ინდუსტრიის ანარქისტული ელემენტებიც. მაგალითად, ვინცენტე გარსია და სალვადორ ბეტანკორტი, ორივე პრუდონისეული ფედერალიზმის მომხრე. მათ დიდი როლი ითამაშეს ომის მსვლელობაში. ამ მოქმედებებს მხარს უჭერდნენ ესპანელი ამხანაგებიც, რომლებსაც სდევნიდნენ ევროპაში რევოლუციური შეხედულებების გამო და რომლებიც ემიგრირდნენ კუბაში. Continue reading ფრანკ ფერნანდესი – კუბის მუშათა ანარქისტული მოძრაობა

აფრინში მებრძოლი ანტიფაშისტური ძალების განცხადება

2018 წლის 20 იანვარს თურქეთის არმიამ და თურქეთის მიერ მხარდაჭერილმა ისლამისტმა ტერორისტებმა დაიწყეს სამხედრო ოპერაცია და შეიჭრნენ აფრინში, სირიის ჩრდილო-დასავლეთით მდებარე ქურთულ ანკლავში.

აფრინი წარმოადგენს ჩრდილოეთ სირიის დემოკრატიული ფედერაციის (როჟავის) ერთ-ერთ ანკლავს. 2011 წელს აფრინის, კობანის და ჯიზრეს რეგიონში მცხოვრებმა ხალხმა ხელში აიღო იარაღი, სასტიკი და სექტანტური სამოქალაქო ომის დროს გამოაცხადა ავტონომია და დაიწყო დამოუკიდებელი ფედერაციის შექმნის პროცესი. მომდევნო ექვსი წლის განმავლობაში, მათ აამაღლეს ქალთა როლი პოლიტიკაში და საზოგადოებაში, მოახდინეს პატრიარქალური და ფეოდალური კულტურული პრაქტიკების დემონტაჟი, ჩამოაყალიბეს პოლიტიკური სისტემა, რომლის მიზანია პირდაპირ დემოკრატიაზე, მუნიციპალიზმსა და პლურალიზმზე დაფუძნებული ეკონომიკური სისტემის ჩამოყალიბება, რომელიც დაეფუძნება ინდივიდულაურ საჭიროებებს, თანასწორობასა და მდგრადობას. როჟავის რევოლუციონერებმა მოახერხეს ფართო მასშტაბიანი სოციალური რეფორმების დაწყება.

სირიის სამოქალაქო ომის ერთ-ერთი ყველაზე საზიანო შედეგი ისლამური სახელმწიფოს (ISIS) გაძლიერება იყო. ამ ბარბაროსულმა დაჯგუფებამ ქაოსური გეოპოლიტიკური სიტუიაციით ისარგებლა და მოახერხა დიდი ტერიტორიის ოკუპირება. ათიათასობით მშვიდობიანი მოქალაქე ცხოვრობდა ისლამისტი ტერორისტების მიერ დამყარებულ ტერორში.

ისლამური სახელწიფო პრაქტიკულად დაუმარცხებელი იყო ქობანის ბრძოლამდე, რომლის დროსაც, ისლამისტებმა განიცადეს პირველი დიდი მარცხი „სახალხო თავდაცვის ერთეულთან“ (YPG) და „ქალთა თავდაცვის ერთეულთან“ (YPJ) ბრძოლისას. ISIS-ის დამარცხებაში მნიშვნელოვანი როლი ითამაშეს ქობანის, ნაჯიბის, რაქქას, დეირ ეზ-ზორ-ის და როჟავას რევოლუციურმა ძალებმა.

როჟავის რევოლუციის დაწყებისთანავე თურქეთის სახელმწიფომ გამოიყენა ყველანაირი საშუალება: საბოტაჟი, შანტაჟი, ბლოკადა, რათა გაენადგურებინა როჟავას რევოლუცია. ეს ქურთი ხალხის სისტემური ჩაგვრისა და დისკრიმინაციის გრძელი ისტორიიდან გამომდინარეობს.
ერდოღანმა და მისი პარტიის ხელმძღვანელობამ ფაშისტური ტენდენციების აღმავლობას შეუწყვეს ხელი თურქეთის სახელმწიფოში. ერდოღანის ფაშისტურმა მთავრობამ ფარისევლურ, ანტიტერორისტულ პოლიტიკას ამოფარებულმა განაგრძო ქურთი ხალხის დისკრიმინაცია: დაიწყო მასობრივი დაპატიმრებები, თავისუფალი პრესის უმკაცრესი ცენზურა და ოპოზიციური ძალების სასტიკი დევნა. ყოველგვარი გამოძიებისა და ადამინის უფლებების დაცვის გარეშე დააპატიმრეს და ციხეში ჩააგდეს ათასობით უდანაშაულო ადამიანი, მათ შორის დემოკრატიულად არჩეული ოპოზიციის წარმომადგენლები.

კონსერვატორული რელიგიური ღირებულებებისა და პრაქტიკების ზემოქმედება და ექსპანსიონისტური და ნეო-კოლონიალისტური საგარეო პოლიტიკა, მიანიშნებს თურქული რეჟიმის ფაშისტურ ხასიათზე.

დღეს აფრინში ჩვენ ვხედავთ თურქეთის ფაშისტური სახელმწიფოს მცდელობას, გაანადგუროს როჟავას სახლახო რევოლუციის მიღწევები.

ერდოღანმა ღიად გამოაცხადა, რომ სურს აფრინის (ერთ-ერთი ყველაზე დიდი ქურთული დასახალების) „არაბიზაცია“. აფრინის მოსახლეობა იძულებულია, გაუწიოს წინააღმდეგობა დაუნდობელ არმიას, რომელიც შეიარაღებით აბსოლიტურ უპირატესობას ფლობს. უკვე 20 დღეზე მეტია, რაც აფრინში ქურთები წინააღდეგობას უწევენ იმპერიალისტურ შემოტევას. მსოფლიოს მედია და სახლმწიფოები თვალს ხუჭავენ აფრინში შექმნილ სიტუაციაზე.

აფრინში მებრძოლი ანტიფაშისტური ძალების განცხადება:

ჩვენ ვართ მსოფლიოს სხვადასხვა კუთხეებიდან ჩამოსული კომუნისტების, სოციალისტების, ანარქისტებისა და ანტიფაშისტებისგან შემდგარი ჯგუფი. განსხვავებული იდეოლოგიური და კულტურული ფონის მიუხედავად, ჩვენ გვაერთიანებს სოლიდარობის, ინტერნაციონალიზმისა და ანტიფაშიზმის პრინციპები. მანჯიბიდან რაქქამდე, ჩვენ ვიბრძოდით YPG-ს, YPJ-ს, სირიის დემოკრატიული ძალებისა (SDF) და რამდენიმე თურქული რევოლუციური ჯგუფის რიგებში ISIS-ის წინააღმდეგ. ახლა, აფრინში ჩვენ ჩვენი თანამებრძოლეების გვერდით კიდევ ერთხელ ვიკრიბებით ფაშიზმის, იმპერიალიზმისა და ტერორიზმის წინააღმდეგ საბრძოლველად.

მრავალი ინტერნაციონალისტი შეეწირა ფაშიზმის წინააღმედ ბრძოლას. ივანნა ჰოფმანი (Şehid Ivanna Hoffman ) იყო ერთ-ერთი პირველი წამებული ინტერნაციონალისტი როჟავაში, მიქაეილ ისრაელი (Şehid Michael Israel), რომელიც მოკლული იყო თურქეთის საჰაერო იერიშის დროს, ჯექ ჰოლმსი (Şehid Jac Holmes), რომელიც მოკლეს ქალაქ რაქქაში, ისლამური სახელმწიფოს დედაქალაქის ანტიფაშისტური ძალების მიერ გათავისუფლებისას. ჩვენ პატივს მივაგებთ წამებულთა ხსოვნას მათი ბრზოლის გაგრძელებით.

აფრინის წინააღმდეგობა ჩვენი ეპოქის ერთ-ერთი ყველაზე კრიტიკული მომენტია ფაშიზმის წინააღმდეგ ბრძოლაში.

ახლა მოქმედების დროა.
ჩვენ მოვუწოდებთ ხალხს ინტერნაციონალური სოლიდარობისაკენ!
ჩვენ მოვუწოდებთ ინტერნაციონალისტ რევოლუციონერებს ჩაერთონ ამ ბრძოლაში!
ჩვენ ასევე მოვუწოდებთ თურქეთის სახელმწიფოს საწინააღმდეგო, ფართო სამოქალაქო აქციების გამართვისკენ მთელს მსოფლიოში.
ერთობაშია ჩვენი ტრიუმფი.
სოლიდარობით ჩვენ დავამარცხებთ ჩვენს მტრებს.
Şehid namirin! Bijî berxwedana Efrînê! წამებულები უკვდავები არიან! დიდება აფრინის წინააღმდეგობას!
სიკვდილი ფაშიზმს! სიკვდილი კოლონიალიზმს!
დიდება ინტერნაციონალურ სოლიდარობას!

ანტიფაშისტური ძალები აფრინში (AFFA)
Şehid Michael Israel Brigade (წამებული მიქაელ ისრაელის ბატალიონი)

2018 წლის 13 თებერვალი

ტექსტი გამოქვეყნებისთანავე ითარგმნა ქართულად ავტონომიური კოლექტივის მიერ.  18 მარტს აფრინი ოფიციალურად დაეცა  თურქული ავიადარტყმების შედეგად. 16 მარტს თურქულ ბომბებს შეეწირა ბრიტანელი მოხალისე,  ანარქისტი და YPJ მილიტარისტ ქალთა დანაყოფის წევრი 26 წლის ანა კემპბელი.  ბრძოლა ფაშიზმის წინააღმდეგ გრძელდება.

პეტრე მღებავი და შტურმი სიდნის ქუჩაზე

2003 წლის ოქტომბერში ლატვიურმა პრესამ გამოაქვეყნა სტატიების მთელი სერია ლატვიელი ანარქისტის, იანის ჟაკლისის, შესახებ. მათი უმეტესობა ეყრდნობოდა ფილიპ რუფის ნაშრომს, რომელმაც სიდნის ქუჩის შტურმის 20 წლიანი გამოკვლევის შემდეგ დაადგინა, რომ ჟაკლისი იყო ყველაზე ცნობილი ლატვიელი ლონდონში: პეტრე მღებავის ფსევდონიმით. ქვემოთ მოყვანილი ტექსტის ავტორი პოლ ბანკოვსკი, ცნობილი ჟურნალისტი და ნოველისტია. მისი 2002 წლის ნოველა, „მისტერ ლატვია“ ეხება სიდნის ქუჩაზე მომხდარი ამბის მონაწილეებს.

Melnais Peteris (შავი პეტრე)

საიუველირო მაღაზიის ძარცვის წარუმატებელი მცდელობიდან თითქმის 100 წლის შემდეგ ინგლისელი ისტორიკოსი ახლაც მიჰყვება მთავარი ეჭვმიტანილის კვალს. ამ დროის განმავლობაში, კაცი, ზედმეტსახელად „პეტრე მღებავი“ ნამდვილ ლეგენდად იქცა.. იგი გახლავთ ყველაზე ცნობილი ლატვიელი ლონდონში.

როდესაც დავამთავრე „მისტერ ლატვიის“ წერა და დავაპირე მისი გაგზავნა ლატვიურ ჟურნალ Karogs-ში, გადავწყვიტე, რომ რედაქციაში ჩემი მისვლა და ხელნაწერის მიტანა ჭკვიანური არ იქნებოდა. ასე ყველასთვის ნათელი გახდებოდა, რომ „მისტერ ლატვია“ ჩემი შემოქმედება იყო. კონსპირაციისთვის, ხელნაწერი გავატანე მძღოლს. მან ის პირდაპირ რედაქტორის ოფისში მიიტანა. სიუჟეტი მიიღეს და ეჭვიც არავის აუღია. თან, ასეთი ეშმაკობა უხდებოდა კიდეც წიგნს, რომელშიც ყველა პიროვნება გაყალბებულია. ასევე წიგნს, რომელიც დაწერილია ლეგენდარული „პეტრე მღებავზე“ (ან პეტრე მსახიობზე, რადგან სახლების მღებავობასთან ერთად, იგი მსახიობიც იყო), ლატვიელ ანარქისტზე, რომელიც რუსეთის იმპერიას გაექცა და გამოიწვია უპრენცენდენტო აურზაური 1910 წლის ლონდონში. იმ დროს მე არც კი ვიცოდი, რომ პეტრე მღებავი დაბრუნდებოდა, არა როგორც უცნაური ლეგენდა, არამედ როგორც ნამდვილი კაცი, თავისი სახელით, გვარით და ცხოვრების ისტორიით. Continue reading პეტრე მღებავი და შტურმი სიდნის ქუჩაზე

ანარქისტები, რომლებმაც გაათავისუფლეს პარიზი

მოკლე ტექსტი გენერალ ლეკლერკის „La Nueve“-ს სახელით ცნობილი მე-9 ბრიგადის შესახებ. ეს იყო პირველი მოკავშირეთა რაზმი, რომელმაც მონაწილეობა მიიღო პარიზის გათავისუფლებაში.

ამ წელს [2004] სრულდება 60 წელი საფრანგების ნაცისტებისა და მათ მიერ მართული ხელისუფლებისგან გათავისუფლებიდან. ერთი ფაქტი, რომელიც ბევრს აღარ ახსოვს, არის ის, რომ პარიზში შემოსული და სასტუმრო „de Ville“-სთან მისული პირველი მოკავშირეთა დანაყოფი იყო სატანკო კომპანია, რომელიც შედგებოდა 120 ესპანელი ანარქისტისგან, რომლებმაც თავი მოიყარეს მარშალ ფილიპე ლეკლერკის ჯარში. სანამ გავაგრძელებ ამ ამხანაგების საამაყო და საკვირველი ამბის მოყოლას, ნება მიბოძეთ, ვახსენო, თუ როგორ ახსოვთ ეს დღე პარიზში, რას ნიშნავს ეს დღე დანარჩენი საფრანგეთისთვის და რატომ იყო მნიშვნელოვანი ფაშისტური რეჟიმის დანგრევა.

ძნელია იმის თქმა, თუ ვინ უფრო ეზიზღებოდა ფრანგებს ოკუპაციის ბოლო დღეებში, გერმანელები თუ ვიშის პოლიცია. არც ერთი მათგანი არ სარგებლობდა დიდი სიყვარულით, მაგრამ ფრანგ ფაშისტებსა და მათი მხარდამჭერების მიმართ სუძულვილს ჰქონდა უფრო ინტიმური და პირადი ხასიათი.

ერთი წელიც არ იქნება გასული, რაც მე საფრანგეთში გადმოვედი. ამ ქვეყნის მოქალაქე ახლახანს გავხდი, ამის წინ ვიყავი ისტორიით გატაცებული უბრალო ტურისტი. რა შემიძლია მოგიყვეთ აქ გატარებულ წელიწადზე, განსაკუთრებით კი 25 აგვისტოზე, როდესაც მთელი პარიზი მორთულია ეროვნული ფერებით, უზარმაზარ ბულვარებზე კი სამხედრო მანქანებით დადიან მეორე მსოფლიო ომის პერიოდის უნიფრომებში გამოწყობილი მსახიობები? მოდი დავიწყოთ დილით, როდესაც მე ვტოვებ ჩემს გარეუბნის ბინას და მივდივარ სამსახურში.

Continue reading ანარქისტები, რომლებმაც გაათავისუფლეს პარიზი

ინტერვიუ სირიაში მებრძოლ ანარქისტებთან


“საერთაშორისო რევოლუციური სახალხო პარტიზანული ძალები“-IRPGF ბოლო თვეებში ცნობილი გახდა როგორც სირიის კონფლიქტში YPG-SDF-ს მხარეს მებრძოლი პირველი ანარქისტული რაზმი. უსაფრთხოების მიზეზების გამო, ისინი საკუთარ თავზე ბევრს არ ლაპარაკობენ, თუმცა მზად არიან, გვესაუბრონ გარკვეულ საკითხებზე. მაგალითად იმაზე, თუ რამ აიძულა სირიულ ქურთისტანში წასვლა, თუ რას საქმიანობენ იქ და რა არის მათი მიზანი. ინტერვიუდან შეძლებთ ამ ყველაფრის გაგებას.

– რატომ გადაწყვიტეთ როჟავაში მგზავრობა?

– ჩვენ ჩამოვედით როჯავაში, რათა დაგვეცვა აქ მიმდინარე სოციალური რევოლუცია. ჩვენ გვინდოდა, მხარი დაგვეჭირა რევოლუციისთვის არა მხოლოდ სიტყვებითა და სოლიდარობის აქციებით, არამედ ფიზიკური დასწრებითა და ჩვენი სიცოცხლეებითაც. ყურადღების გამახვილება ქალთა განთავისუფლებასა და ეკოლოგიაზე ძალიან დიდ როლს თამაშობს ყოველგვარ რევოლუციაში, ამიტომაც ჩვენ არა მარტო მხარს ვუჭერთ და ვიცავთ მას, არამედ ვმუშაობთ რევოლუციის გავრცელებაზეც. ამასთან ერთად, ჩვენ გვინდოდა, რაც შეიძლება მეტი ინფორმაცია მოგვეპოვებინა სხვადასხვა კომუნისტური პარტიების საბრძოლო ტაქტიკასა და პრაქტიკაზე და, ასევე, შეგვექმნა სივრცე ანარქისტი მებრძოლებისთვის. Continue reading ინტერვიუ სირიაში მებრძოლ ანარქისტებთან